Słuchowisko przedstawia historię spotkania Sherlocka Holmesa z królem Czech, który prosi detektywa o odzyskanie kompromitującego zdjęcia od dawnej kochanki, Ireny Adler. Holmes, mimo początkowego lekceważenia kobiecej inteligencji, opracowuje podstępny plan z udziałem doktora Watsona, aby zlokalizować ukrytą fotografię w domu kobiety. Choć detektyw odkrywa skrytkę, zostaje ostatecznie przechytrzony przez Adler, która przewidziała jego ruchy i uciekła z kraju, obiecując jednak bezpieczeństwo monarsze. Ta porażka zmusza słynnego śledczego do zrewidowania swoich uprzedzeń wobec kobiet i uznania niezwykłego sprytu swojej przeciwniczki. W zamian za rozwiązanie sprawy Holmes prosi jedynie o portret Ireny, która jako jedyna zdołała go pokonać w intelektualnej grze. Całość stanowi klasyczną adaptację opowiadania Arthura Conan Doyle’a, zrealizowaną w ramach radiowego teatru wyobraźni.

Arthur Conan Doyle Fotografia

Tytuł oryginału: A Scandal in Bohemia

Adaptacja: Halina Krzyżanowska

Reżyseria: Zofia Rakowiecka

Realizacja: Ewa Szałkowska

Producent: Teatr Polskiego Radia

Seria: Teatrzyk Zielone Oko

Premiera: 29 stycznia 1977

Czas trwania: 28’14″

Obsada

Sherlock Holmes: Piotr Frączewski

dr John Watson: Jerzy Tkaczyk

Król: Zdzisław Salaburski

Irena Adler-Norton: Barbara Horawianka

Służąca Ireny: Kazimiera Utrata

Mężczyzna na ulicy: Wojciech Zagórski

Drugi mężczyzna na ulicy: Wojciech Zanowicz

Fabuła

Fabuła słuchowiska opiera się na znanej historii detektywistycznej, w której Sherlock Holmes wraz ze swoim przyjacielem, doktorem Watsonem, podejmują się rozwiązania niezwykle delikatnej i brzemiennej w skutki sprawy.

Akcja rozpoczyna się od spotkania obu przyjaciół, podczas którego Holmes, korzystając ze swoich niezwykłych zdolności dedukcyjnych, bezbłędnie odgaduje, że Watson przybrał na wadze, ma niedbałą służącą i niedawno wrócił do praktyki lekarskiej. Wnioskuje to między innymi na podstawie śladów od nieumiejętnego czyszczenia na butach przyjaciela oraz zapachu jodoformu.

Następnie Holmes analizuje tajemniczy list bez podpisu, daty i adresu, zapowiadający wieczorną wizytę zamaskowanego klienta. Detektyw odkrywa, po analizie znaków wodnych, że papier pochodzi z Czech, a specyficzna budowa zdań sugeruje, że autorem jest Niemiec. Wkrótce zjawia się ów dżentelmen w masce, który początkowo przedstawia się jako hrabia von Kramm. Holmes szybko demaskuje przybysza jako Wilhelma von Ormsteina, dziedzicznego króla Czech.

Władca wyjawia, że sześć lat temu, przebywając w Warszawie, miał romans z byłą śpiewaczką operową, Ireną Adler, i w dowód miłości zrobili sobie wspólną fotografię. **Obecnie król planuje ożenić się ze skandynawską księżniczką, jednak Irena Adler grozi, że w dniu ogłoszenia zaręczyn (za trzy dni) pośle jej rodzinie kompromitujące zdjęcie, co doprowadzi do wielkiego skandalu**. Zdesperowany król próbował już bezskutecznie wykraść fotografię, organizując m.in. napady na kobietę i przeszukania jej domu. Król daje Holmesowi wolną rękę w działaniu oraz fundusze w wysokości tysiąca funtów.

Kolejnego dnia Holmes rozpoczyna śledztwo, przebierając się za stajennego. Obserwując dom Ireny Adler, dowiaduje się, że często odwiedza ją prawnik Godfrey Norton. Detektyw jest świadkiem nagłego wyjazdu obojga do kościoła św. Moniki. Podążając ich śladem, Holmes zostaje dość kuriozalnie wciągnięty przed ołtarz z ulicy, przez co w przebraniu pełni rolę przypadkowego świadka na pośpiesznym ślubie Ireny i Godfreya.

Aby odkryć miejsce ukrycia fotografii, detektyw prosi Watsona o pomoc w sprytnym podstępie. Holmes przebiera się za pastora, po czym wynajęci przez niego ludzie aranżują bójkę przed domem Ireny Adler. Ucharakteryzowany czerwoną farbą i udający ranną ofiarę zajścia, Holmes zostaje wniesiony na kanapę do bawialni kobiety. W odpowiednim momencie Watson wrzuca do domu świecę dymną i podnosi fałszywy alarm o pożarze. Ten celowy zabieg wywołuje u Ireny instynktowną reakcję uratowania najcenniejszej rzeczy; kobieta natychmiast odsłania ruchomą taflę boazerii, czym nieświadomie zdradza detektywowi skrytkę z fotografią.

Następnego dnia Holmes zjawia się w willi w towarzystwie króla, aby zabrać zdjęcie. Na miejscu okazuje się jednak, że dom jest pusty, gdyż Irena Adler wraz ze swoim świeżo poślubionym mężem opuściła na zawsze Anglię. Kobieta zostawia detektywowi list, w którym ujawnia, że od dawna była przed nim ostrzegana, przejrzała jego podstęp i sama w przebraniu go śledziła. Zapewnia jednocześnie, że jest bardzo szczęśliwa u boku nowego męża i nie zamierza już krzywdzić króla – zachowa kompromitujące zdjęcie wyłącznie po to, by zabezpieczyć się przed ewentualnymi napaściami.

W ramach rewanżu, Irena pozostawia w skrytce inną, wyłącznie swoją fotografię. Król jest zachwycony takim obrotem spraw i uważa problem za rozwiązany, w pełni ufając obietnicy kobiety. Kiedy monarcha proponuje Holmesowi cenny pierścień jako zapłatę, **detektyw odmawia i prosi o to, by mógł zatrzymać na własność zdjęcie Ireny Adler**. Słuchowisko kończy się refleksją Holmesa, który przyznaje, że po raz pierwszy dał się przechytrzyć kobiecie, przez co nabrał szacunku do kobiecej inteligencji i obiecał nigdy więcej jej nie lekceważyć.