Poznajemy kulisy powrotu Sherlocka Holmesa po jego rzekomej śmierci w wodospadzie Reichenbach. Legendarny detektyw ujawnia się zdumionemu doktorowi Watsonowi, wyjaśniając, w jaki sposób przechytrzył profesora Moriarty’ego i dlaczego przez dwa lata pozostawał w ukryciu. Wspólnie z inspektorem Lestrade’em zastawiają pułapkę na pułkownika Morana, niebezpiecznego wspólnika zmarłego arcyzłoczyńcy. Holmes udowadnia, że to właśnie Moran odpowiada za tajemnicze morderstwo Ronalda Adaira przy Park Lane, dokonane przy użyciu nietypowej wiatrówki. Całość materiału skupia się na dedukcyjnych metodach śledczych oraz ostatecznym rozbiciu resztek przestępczej siatki Moriarty’ego. Sprawa zostaje rozwiązana dzięki wykorzystaniu woskowej figury detektywa jako przynęty, co pozwala na bezpieczne schwytanie zabójcy.

Arthur Conan Doyle „Morderstwo przy Park Lane”

Tytuł oryginału: The Adventure of the Empty House

Przekład: Tadeusz Evert

Adaptacja: Robert Długoborski

Reżyseria: Zofia Rakowiecka

Realizacja akustyczna: Andrzej Złomski

Producent: Teatr Polskiego Radia

Seria: Teatrzyk Zielone Oko

Premiera: 25 listopada 1978

Inne emisje: 1981-09-26, 1983-03-05, 2014-07-06

Czas trwania: 25’36″

Obsada

Sherlock Holmes: Piotr Frączewski

dr John Watson: Jerzy Tkaczyk

Inspektor Lestrade: Kazimierz Meres

Pułkownik Sebastian Moran: Ryszard Nawrocki

Pani Hudson: Halina Michalska

Fabuła

Akcja słuchowiska rozpoczyna się od spotkania inspektora Lestrade’a z doktorem Watsonem dwa lata po rzekomej śmierci Sherlocka Holmesa. Inspektor opowiada o skomplikowanym śledztwie w sprawie morderstwa młodego, spokojnego arystokraty Ronalda Edera. Ofiara zginęła we własnym pokoju, zamkniętym od wewnątrz, od strzału w głowę rewolwerową kulą dum-dum, jednak na miejscu nie odnaleziono broni. Okno było otwarte, ale rosnące pod nim kaktusy pozostały nienaruszone, co wykluczało ucieczkę mordercy tą drogą, a precyzyjny strzał z ulicy wymagałby wybitnych umiejętności snajperskich.

Wkrótce potem Watsona odwiedza stary księgarz, który po chwili zdejmuje przebranie i ujawnia, że jest samym Sherlockiem Holmesem. Detektyw wyjaśnia zszokowanemu przyjacielowi, że wcale nie zginął nad wodospadem Reichenbach, lecz wykorzystując japońską sztukę walki baritsu, zrzucił profesora Moriartiego w przepaść. Aby uchronić się przed zemstą jego niebezpiecznych wspólników, Holmes upozorował własną śmierć i przez dwa lata ukrywał się, podróżując m.in. po Tybecie, Persji i Francji, a o jego sekrecie wiedział jedynie brat Mycroft. Do Londynu sprowadziła go właśnie wieść o zabójstwie Edera.

Holmes zabiera Watsona do pustego lokalu naprzeciwko swojego dawnego mieszkania przy Baker Street, gdzie w oknie umieścił niezwykle realistyczne woskowe popiersie, regularnie poruszane przez panią Hudson. W ten sposób detektyw wabi w pułapkę śledzącego go niebezpiecznego przestępcę. Nagle do pustego pomieszczenia, w którym ukrywają się bohaterowie, wkrada się mężczyzna i oddaje bezszelestny strzał z nietypowej wiatrówki prosto w głowę manekina. Holmes i Watson, przy wsparciu Lestrade’a, natychmiast obezwładniają napastnika, którym okazuje się pułkownik Sebastian Moran, dawny oficer armii indyjskiej, genialny strzelec myśliwski i zarazem zaufany człowiek Moriartiego.

Detektyw wyjaśnia śledczemu, że to właśnie pułkownik Moran zabił młodego Edera, używając do tego unikalnej, cichej wiatrówki strzelającej miękkimi kulami, a skonstruowanej przez niewidomego niemieckiego rusznikarza. Motywem zbrodni był najprawdopodobniej hazard – Moran był szulerem, a Eder w dniu swojej śmierci odkrył jego oszustwa i zażądał zaprzestania gry pod groźbą demaskacji. Złoczyńca bezszelestnie zastrzelił go przez otwarte okno w momencie, gdy młody arystokrata obliczał kwoty do zwrotu z nieuczciwych wygranych. Słuchowisko kończy się deklaracją Holmesa, który po wyeliminowaniu zagrożenia ze strony Morana jest znów gotów do rozwiązywania londyńskich zagadek kryminalnych z pomocą niezawodnego doktora Watsona.