Alex – poczytny autor kryminałów, któremu sława przyniosła do tej pory spory majątek, jest w trakcie kończenia swojej kolejnej książki. Jego żona Susan wraz ze swoim kochankiem Herbertem – przyjacielem ich domu, a jednocześnie ich lekarzem – chcą zawładnąć majątkiem Alexa. Próbują w środowisku pisarzy wywołać wrażenie, że Alex ma kłopoty z ukończeniem swojej książki, a jednocześnie namawiają go, aby wszystkie swoje pieniądze przelał na konto, do którego ma dostęp Susan. Alex zaczyna coś podejrzewać. Zaczyna się dziwnie zachowywać. Twierdzi że bohaterowie jego książki chcą go wykończyć…
(opracował Rafał Para)
Utwór: Sposób na bestseller
Autor: Paweł Szlachetko (pod pseudonimem Arthur Rey)
Premiera: 9 kwietnia 1994 Teatr Polskiego Radia
Adaptacja: Bożena Helbrecht
Reżyseria: Andrzej Jarski
Realizacja akustyczna: Alina Langiewicz
Opracowanie muzyczne: Krystyna Młodziejewska
Seria: Teatrzyk Zielone Oko
Czas trwania: 19’41″
Obsada
Ewa Kania
Jerzy Karaszkiewicz
Tomasz Krupa
Sławomir Grzymkowski
Zdzisław Wardejn
Stefan Knothe
Fabuła
Akcja słuchowiska skupia się wokół losów pisarza, który znajduje się w głębokim twórczym i finansowym dołku. Zdesperowany literat, pragnąc wreszcie przełamać złą passę, osiągnąć sukces komercyjny i wydać tytułowy bestseller, wpada na dość radykalny i ryzykowny pomysł. Aby sfinansować swój nowy, wielki projekt i zyskać całkowitą swobodę działania, podejmuje decyzję o postawieniu wszystkiego na jedną kartę. Prosi swoją żonę o wyciągnięcie z ich wspólnego konta bankowego absolutnie wszystkich oszczędności życia. Ten z pozoru nieracjonalny krok ma stanowić fundament jego przyszłego triumfu, jednak w rzeczywistości uruchamia lawinę nieprzewidzianych i mrocznych zdarzeń, stając się zapalnikiem dla tragicznej intrygi.
Pisarz, bez reszty pochłonięty swoimi literackimi ambicjami i wizją nadchodzącej sławy, nie zdaje sobie sprawy, jak bardzo fasadowe i puste stało się jego małżeństwo. Traktuje żonę nieco instrumentalnie, jako powierniczkę i wykonawczynię swoich poleceń, zupełnie nie dostrzegając, że kobieta od dawna prowadzi własną, podwójną grę. Kiedy mąż przedstawia jej plan wypłaty gotówki, rzekomo na poczet inwestycji w przyszłego bestsellera, w głowie kobiety natychmiast krystalizuje się zupełnie inny, wysoce zbrodniczy scenariusz. Żona ma bowiem w stosunku do małżonka bardzo skonkretyzowane, acz niezwykle niecne plany, w których jego literacki rozwój nie odgrywa najmniejszej roli – chyba że jako pośmiertna ciekawostka w prasie.
W tym momencie słuchowisko nabiera rasowego, gęstego klimatu, z którego słynie Teatrzyk Zielone Oko. Gotówka, która w zamyśle twórcy miała posłużyć jako wehikuł do artystycznego sukcesu, staje się nagle doskonałym, namacalnym motywem do morderstwa. Niewierna i wyrachowana żona nie zamierza czekać na hipotetyczne zyski z wydanej książki. Znacznie bardziej atrakcyjna wydaje się jej perspektywa natychmiastowego przejęcia całej wypłaconej z banku sumy i ostatecznego pozbycia się męża, który stał się dla niej jedynie uciążliwym balastem. Kobieta zaczyna tkać gęstą pajęczynę kłamstw i z zimną krwią przygotowuje morderczą pułapkę, wierząc, że zdoła popełnić zbrodnię doskonałą i rozpocząć nowe życie na cudzy koszt.
Następuje klasyczna, trzymająca w napięciu gra w kotka i myszkę. Z jednej strony słuchacz śledzi misterne przygotowania do zbrodni i rosnącą chciwość ze strony żony, a z drugiej – zachowanie pisarza, które zaczyna budzić coraz więcej wątpliwości. W dusznej atmosferze pełnej niedopowiedzeń i ukradkowych spojrzeń granica między literacką fikcją a rzeczywistością zaczyna się niebezpiecznie zacierać. Pojawia się pytanie: czy tytułowy „sposób na bestseller” od początku polegał na sprowokowaniu żony do skrajnych kroków, by zyskać stuprocentowo autentyczny materiał na kryminał? A może pochłonięty sztuką twórca jest po prostu ślepy i sam padnie naiwną ofiarą we własnym domu? Akcja pełna jest ostrych dialogów i psychologicznego napięcia, przez co do samego końca nie wiadomo, kto tu jest drapieżnikiem, a kto ofiarą.
Kulminacja opowieści to prawdziwy majstersztyk budowania radiowego suspensu, prowadzący do wysoce nieoczekiwanego i bardzo przewrotnego finału. Kiedy wszystkie karty zostają ostatecznie wyłożone na stół, a morderczy plan wchodzi w swoją decydującą, nieodwracalną fazę, następuje gwałtowny zwrot akcji. Jak to często bywa w mrocznych produkcjach TZO, sprawiedliwość zostaje wymierzona w najbardziej ironiczny, niemal cyniczny sposób. Zbrodnicze plany zderzają się z bezlitosną logiką wydarzeń, obnażając ludzką głupotę i pychę. Słuchowisko zamyka się gorzką refleksją, udowadniając, że w świecie napędzanym żądzą pieniądza najdoskonalsze, a zarazem najbardziej przerażające scenariusze zbrodni wcale nie powstają na maszynie do pisania, lecz pisze je samo życie.